تاریخ انتشار۲۴ ارديبهشت ۱۳۹۸ ساعت ۱۰:۲۸
کد مطلب : 419775
گزارش مشروح تقریب از «نشست‌ سه‌شنبه‌های تقریبی»

دانشپور:تقریب به معنی امحای مذاهب نیست/در تقریب به دنبال رفع تنازع با حفظ ثبات باورهای اعتقادی هستیم

عضو هیأت علمی دانشگاه مذاهب اسلامی تأکید کرد: باید بتوانیم با تکیه بر اشتراکات مذاهب همگرایی ایجاد کنیم و مسلمانان را به سمت و سوی همزیستی مسالمت آمیز سوق دهیم.
دانشپور:تقریب به معنی امحای مذاهب نیست/در تقریب به دنبال رفع تنازع با حفظ ثبات باورهای اعتقادی هستیم
افتخار دانشپور عضو هیأت علمی دانشگاه مذاهب اسلامی و سرپرست واحد خواهران این دانشگاه در نشست سه شنبه های تقریبی خبرگزاری تقریب، با اشاره به مفهوم تقریب در لغت و اصطلاح گفت: دیر زمانی است که این واژه برای اتحاد بین مسلمانان و به جای واژه وحدت، کاربرد وسیعی پیدا کرده است.

وی ادامه داد: یکی از عواملی که ممکن است باعث به وجود آمدن مقابله هایی با نهضت تقریب شود، عدم مفهوم شناسی درست از آن است، گاهی اینگونه برداشت می شود که تقریب به معنی یکی شدن و هضم مذاهب در یکدیگر است، ولی تقریب در اصل به معنای رفع تنازع است، چرا که اگر نزاع و اختلاف بالا بگیرد، باعث پراکندگی و واگرایی در جامعه اسلامی خواهد بود، اما ما تقریب را نزدیکی بین مسلمانان با حفظ اختلافات موجود در بین آنها معنی می کنیم؛ تقریب به معنی امحای مذاهب نیست، نگاههای افراط‌گرایانه در هر مذهبی وجود دارد و ما در تقریب به دنبال رفع تنازع با حفظ ثبات باورهای اعتقادی هستیم.

دانشپور اظهار کرد:ما باید با تکیه بر اشتراکات بتوانیم همگرایی ایجاد کنیم و مسلمانان را به سمت و سوی همزیستی مسالمت آمیز سوق دهیم، باید گفت که تقریب در مقابل وحدت نیست، وحدت بیشتر به معنای یکی شدن است که گاهی استعمال آن مغالطه هایی را ایجاد کرده است، که باید باورها را در این زمینه یکسان سازی کرد.
وی در بخشی از این گفتگو با اشاره به نماد عینی و عملی تقریب و همزیستی مسالمت آمیز در دانشگاه مذاهب اسلامی گفت: ما در تقریب اساسا به دنبال احترام به اعتقادات تمام مذاهب هستیم؛ در این دانشگاه اساتید اهل سنت برای شیعه و شیعه برای اهل سنت تدریس می کنند؛ اساتید دوستانه در کنار هم می نشینند و گفت‌گو می کنند، اختلاف نظرهایی دارند، اما این اختلاف نظرها شرایط را برای
مباحث علمی تیره و تار نمی کند؛کلاس درس دانشگاه مذاهب اسلامی میدان تبادل نظر علمی و منطقی است که خارج از هرگونه تعصبی باید به آن توجه کرد؛ اساتید با کمال احترام نقد و نظر علمی خود را بیان می کنند و دانشجویان با دید باز آن را می پذیرند؛ هرچند گاهی فضای بین شیعیان و اهل سنت در کلاسها دچار تیرگی می شود، اما خوشبختانه در میادین فقهی نیست و ممکن است در مباحث کلامی یا اعتقادی بزنگاه های اختلافاتی داشته باشیم.

عضو هیأت علمی دانشگاه مذاهب تصریح کرد:جامعه امروز ما به نوعی به مسأله تقریب به عنوان یک پدیده نگاه می کند، حال آنکه ما در گذشته در قرن سوم و چهارم هجری کاملا تعایش و همزیستی مسالمت آمیز بین مذاهب و فرق را داشته ایم و ظهور و بروز شخصیتهای بزرگی از شیعه و اهل سنت چون شهید اول و محمد بن جریر طبری را داشته ایم که به فقه تمام مذاهب اشراف کامل داشته اند، همچنین در این دو قرن شاهد رشد بی بدیل حوزه علمی فقه امامیه در بغداد بوده ایم.

وی با بیان این مطلب افزود: اگر امروز در زمینه همزیستی مسالمت آمیز عقب هستیم، به دلیل آسیبهای جدی و ضربات مهلکی است که در طول تاریخ متحمل شده ایم، حال آنکه ما در گذشته حرف اول را در زمینه تمدن اسلامی می زدیم؛ با ظهور جنگهای جهانی این تمدن رو به افول رفت و فضای تعایش و همزیستی متأسفانه به مرور به فضای تعصب و نزاع و فضای قومیتی تبدیل شد و دشمنان در راستای منافع خود از فضای مکدر بین مذاهب بهره برده و در طول زمان هیزم در آتش تفرقه و اختلاف مسلمانان انداختند.

دانشپور در ادامه تأکید کرد که فقه مقارن در نهادینه کردن فرهنگ تقریب بسیار مؤثر است و برای تقریب هر چه بیشتر مذاهب، این فقه باید بیش از پیش مورد توجه قرار گیرد؛ فقه مقارن در بازه های زمامی طولانی به خاموشی گراییده است، هرچند اقدامات خوبی در این زمینه انجام  شده است، اما باز هم به مرور زمان در این زمینه دچار افول شدیم.

وی در ادامه به تشریح فقه امامیه
و تلاش علمایی چون آیت الله بروجردی برای شناساندن این فقه پرداخت و گفت:این تلاش ها با استقبال علمای اهل سنت روبرو و باعث شد که مجوز کرسی بحث و نظر امامیه در دانشگاه الازهر صادر و جواز تقلید از فقه امامیه هم مطرح شود و نتیجه این شد که در سال 1921 متوجه شدند، در بسیاری از قوانین احوال شخصیه در مصر به خصوص بحث نکاح و طلاق، اگر به صرف استناد به عقیده اهل سنت مشکلاتی به وجود آید، با بررسی فقه امامیه می توانند مشکلات عدیده خود را حل کنند و این نتیجه فقه مقارن است.

دانشپور افزود: نقطه عطف و آشنایی دانشگاه الازهر با فقه امامیه از مناسک حج آغاز شده است؛ اگر مستندات را بررسی کنیم، مشاهده خواهیم کرد که اشتراکات بسیار بیش از اختلافات است؛ در زمانه ای که دشمن به دنبال پیدا کردن اختلافات بین مذاهب و سواستفاده کردن از آنهاست، ما نباید زمینه سوء استفاده دشمن از این نواقص را فراهم کنیم.

عضو هیأت علمی دانشگاه مذاهب اسلامی با اشاره به اشتراکات زیاد بین شیعه و اهل سنت گفت: اگر اختلافات بین مذاهب را دقیق و با منطق علمی دنبال کنیم به دامنه اشتراکات خواهند پیوست؛ خوشبختانه دانشگاه مذاهب قدمهای خوبی در این زمینه برداشته است، اما باید حمایت بیشتری از بحث محتوایی تقریب از سوی علما صورت گیرد؛ علما و اندیشمندان باید در اتاق فکرها بر اساس راهبرد تقریب، محتوا تنظیم کنند، چرا که در این زمینه با کمبودهایی مواجه هستیم.
وی اظهار کرد: نگاه امام خمینی(ره)  به تقریب یک نگاه استراتژیک و راهبردی بود و با این نگاه بحث تقریبی که آیت الله بروجردی احیا کرد را دوباره احیا کردند.

دانشپور تأکید کرد: دانشگاه مذاهب اسلامی که بر اساس منویات مقام معظم رهبری شکل گرفته است، می‌تواند نقش یک جریان دانش ساز میان تقریبی برای تحقق وحدت و همگرایی را ایفا کند و در عرصه های مختلف فعالیت کند تا جامعه اسلامی را به سمت و سوی تقریب فرا بخواند و با حفظ ثبات عقیده به یک نقشه راهبردی
برای خنثی کردن توطئه های دشمن برسیم که سکان دار این راه استراتژیک مقام معظم رهبری هستند.

سرپرست واحد خواهران دانشگاه مذاهب در پاسخ به سؤالی پیرامون استفاده از ظرفیت ماه مبارک رمضان در تقریب بین مذاهب گفت: یکی از محورهای کلیدی قابل تمرکز برای تقریب، استفاده از رویکردهای فرهنگی و اعتقادی مشترک برای ایجاد تعامل مشترک بین مسلمانان است که از این رویکردهای فرهنگی یکی حج  و دیگری ماه مبارک رمضان است؛ ابتکار امام خمینی (ره) در نامگذاری جمعه آخر ماه مبارک به عنوان روز قدس و مطرح کردن مسأله فلسطین، هوشمندی این امام بزرگ را می رساند.

وی افزود:یکی از نقاط تمرکز و استراتژیک در بحث فرهنگی و اعتقادی، ماه مبارک رمضان و فلسفه روزه و روزه داری است، که در بین همه مسلمانان مشترک است؛ ما با کمترین اختلافات در  آراء و فتاوی فقهی در زمینه ماه رمضان مواجه هستیم، همه مسلمانان قائلند که از اذان صبح تا غروب (با اندک تفاوتی اختلاف در ساعت افطار) تمام روز را به روزه داری بپردازند و همه معتقدیم که این ماه، ماه صیام و عبادت و خودسازی است.
 
دانشپور اظهار کرد: چه خوب است که در ماه رمضان بر این موارد متمرکز شویم و بگوییم که همه مثل هم هستیم؛ یک آیین، یک باور و یک اعتقاد را داریم و  بیاییم بر مبنای این باورهای اعتقادی، دست دوستی به هم بدهیم و اشتراکاتی برای هم ایجاد کنیم.

عضو هیأت علمی دانشگاه مذاهب با اشاره به پیامهای تبریک اهل سنت به شیعیان و بالعکس به مناسبت آغاز ماه مبارک رمضان گفت: این ماه زبان مشترک دینی بین مسلمانان است و می تواند نقطه عطف بسیار خوبی باشد که باید از پتانسیل آن برای تقویت هرچه بیشتر مبانی تقریب و وحدت استفاده کرد.

دانشپور در پایان گفت: می توان با برگزاری همایشهای علمی متعدد، به بهانه ماه مبارک رمضان، در کشورهای اسلامی، زمینه گفتگوهای علمی بین شیعه و اهل سنت را بیش از پیش فراهم کرد و به این ترتیب در جهت وحدت و نزدیکی هرچه بیشتر گام برداشت.
 
انتهای پیام/
 
نام شما
آدرس ايميل شما